Het participatie- en netwerktraject biedt nieuwkomers de gelegenheid hun sociaal netwerk te versterken en uit te breiden, bijvoorbeeld door samen met een buddy activiteiten te ondernemen, vrijwilligerswerk te doen of een kennismakingsstage te volgen bij een organisatie of bedrijf.
In 2024 telde Vilvoorde 140 meerderjarige inburgeraars met een inburgeringscontract. 73,2% van deze inburgeraars waren verplichte inburgeraars, 26,8% waren rechthebbend maar niet verplicht. In 2024 hebben 92 Vilvoordenaars het inburgeringsattest behaald, d.w.z. hun volledige inburgeringscyclus met succes afgerond. Niet elke inburgeraar moet een participatietraject van 40u volgen. Enkel verplichte inburgeraars die niet werken of studeren zijn verplicht om het participatietraject te doen. Anderen zijn rechthebbend maar niet verplicht. Het participatietraject is pas sinds 1 januari 2023 een verplicht onderdeel van het inburgeringstraject. Doordat heel wat inburgeraars eerst nog de andere modules van het inburgeringstraject aan het volgen waren (Nederlands leren, maatschappelijke oriëntatie, traject naar werk), lag de instroom in de participatietrajecten afgelopen jaren nog niet zo hoog. In 2023 en 2024 waren 37 van de 161 verplichte inburgeraars vrijgesteld, 15 hebben het met succes afgelegd, 11 waren bezig en 16 personen (niet verplichte) zijn afgehaakt. De 82 anderen waren nog met de andere modules bezig.
Met de oproep "Samen bouwen aan sociale netwerken voor nieuwkomers" beoogt Europa WSE een gevarieerd, toegankelijk en kwalitatief aanbod van participatietrajecten te realiseren, zodat elke nieuwkomer in Vlaanderen de mogelijkheid krijgt een sociaal netwerk op te bouwen en deel te nemen aan de samenleving. Vlaanderen engageert zich om gedurende een periode van 6 jaar (2023-2028) via AMIF en Vlaamse cofinanciering te investeren in de opstart van 18 regionale organisatienetwerken rond participatie- en netwerktrajecten voor nieuwkomers. Het organisatienetwerk bestaat uit lokale besturen en organisaties die kennis en middelen samenbrengen en acties rond gezamenlijke uitdagingen opzetten. Via een eerste projectoproep, Oproep 41 Regionale organisatienetwerken participatie- en netwerktrajecten, werden middelen vrijgemaakt om in elke referentieregio medewerkers aan te stellen die de leidende rol opnemen bij de opstart van het regionaal organisatienetwerk. Binnen onze regio zijn dit VZW De Rand & Intercommunale Haviland IgSv. Via Oproep 60 worden er middelen vrijgemaakt om acties, geformuleerd door het organisatienetwerk, te financieren.
Ten einde een juridisch sluitend werkingskader te hebben, werd hiertoe door betrokken partijen een partnerschapsovereenkomst opgesteld.
Financiën
Vlaanderen reserveert voor een periode van 5 jaar (2024-2028) een totaalbedrag van 11 602 655,40 euro, waarvan 10 153 655,40 euro AMIF en 1 449 000,00 euro Vlaamse cofinanciering AMIF, die door de netwerken kunnen worden ingezet voor acties. De acties dienen voor minstens 25% door het organisatienetwerk zelf te worden gefinancierd.
Het totaalbedrag wordt verdeeld over de 18 regio’s op basis van een verdeelsleutel die rekening houdt met aantal nieuwkomers, aantal lokale besturen en aantal inwoners binnen de regio. Concreet betekent dit voor het organisatienetwerk Halle-Vilvoorde een 346 000 euro (budget voor 2025-2026).
Doelstelling en acties
Het einddoel is een inclusievere samenleving en een grotere participatie van nieuwkomers in de Vlaamse samenleving. Dit wordt gerealiseerd via acties die opgenomen worden in een actieplan. Alle acties die gericht zijn op het ontsluiten van een divers, toegankelijk en kwaliteitsvol aanbod aan participatie- en netwerktrajecten komen in aanmerking. Binnen het organisatienetwerk zijn er meerdere acties opgelijst in dergelijk actieplan. Binnen dit actieplan zijn er 2 acties waarop lokale besturen en/of partners kunnen intekenen.
1. Actie 4, creatie van nieuw participatief aanbod
Actieomschrijving
Binnen actie 4 van het organisatienetwerk Halle-Vilvoorde wordt ingezet op de creatie van nieuw participatieaanbod dat inspeelt op de lokale noden van anderstalige nieuwkomers. Gemeenten worden aangemoedigd om via monitoring en intergemeentelijke samenwerking aanbod te ontwikkelen dat zowel kwalitatief als interactief is, met nadruk op sociale contacten en oefenkansen Nederlands.
Doelgroep
De actie richt zich op inburgeraars en anderstalige nieuwkomers in de regio die nog geen Nederlands spreken. Het aanbod moet toegankelijk zijn en afgestemd op hun participatietrajecten, met oog voor lokale context en draagkracht.
Financiën
Voor actie 4 is een totaalbudget van 60 000 euro voorzien in de begroting. Gemeenten kunnen een bijdrage aanvragen tussen 1 500 euro en 4 500 euro, afhankelijk van het aantal inburgeraars en inwoners van niet-Belgische herkomst. Cofinanciering van minstens 25% door het lokaal bestuur is vereist, waarvan minimaal 80% naar personeelskosten moet gaan.
2. Actie 5, toeleiding naar bestaand aanbod via participatiegroepen
Actieomschrijving
Binnen het organisatienetwerk wordt actie 5 uitgerold als een experimenteel project dat inburgeraars en anderstalige nieuwkomers via infosessies en groepsactiviteiten actief laat kennismaken met het lokale participatieaanbod.
Doelgroep
Naar schatting richt de actie zich op ongeveer 230 inburgeraars in 8 gemeenten, waarvan een kwart nood heeft aan intensieve begeleiding, met uitbreiding naar een bredere doelgroep van anderstalige nieuwkomers. Het project voorziet maandelijkse infosessies en thematische groepsbezoeken, ondersteund door lokale besturen, middenveldorganisaties en trajectbegeleiders, met een sterke focus op vrijwilligerswerk, ouder-kindactiviteiten en vrijetijdsbesteding.
Financiën
In de begroting werd een budget van 240 000 euro voorzien voor 2025-2026, toegewezen aan uitvoerende partnerorganisaties. Er is een verlenging mogelijk tot oktober 2028. Financiering gebeurt bij voorkeur via tijdsregistratie, waarbij lokale besturen minstens 25% cofinanciering voorzien via personeelsinzet of via facturatie.
Dienst Gelijke Kansen adviseert om:
Er wordt een partnerschapsovereenkomst gesloten tussen stad Vilvoorde, Haviland Intercommunale en vzw De Rand betreffende Oproep 60 Europa/WSE "Samen bouwen aan sociale netwerken voor nieuwkomers".
Er wordt geopteerd voor actie 5 (toeleiding naar bestaand aanbod via participatiegroepen).
De voorzitter en algemeen directeur worden gemachtigd om de overeenkomst te ondertekenen.